Küresel Petrol Arzı İran’a Yönelik Baskılarla Azaldı Uluslararası Enerji Ajansı’nın (IEA) son Petrol Piyasası Raporu’na göre, küresel petrol arzı, ABD’nin İran’a karşı uyguladığı deniz ablukası sonucunda mayıs ayında bir önceki aya kıyasla günlük yaklaşık 600 bin varil azalarak 94 milyon 470 bin varile geriledi. Bu düşüş, ABD ve İsrail’in geçtiğimiz Şubat ayında İran’a yönelik gerçekleştirdiği…
Küresel Petrol Arzı İran’a Yönelik Baskılarla Azaldı
Uluslararası Enerji Ajansı’nın (IEA) son Petrol Piyasası Raporu’na göre, küresel petrol arzı, ABD’nin İran’a karşı uyguladığı deniz ablukası sonucunda mayıs ayında bir önceki aya kıyasla günlük yaklaşık 600 bin varil azalarak 94 milyon 470 bin varile geriledi. Bu düşüş, ABD ve İsrail’in geçtiğimiz Şubat ayında İran’a yönelik gerçekleştirdiği saldırıların öncesine göre günlük yaklaşık 13 milyon 600 bin varil azalışı temsil ediyor.
Mayıs ayında, Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü (OPEC) ve OPEC dışı üretici ülkelerden oluşan OPEC+ grubunun toplam üretimi bir önceki aya göre günlük yaklaşık 1 milyon 120 bin varil azalarak 35 milyon 920 bin varile gerilerken, OPEC+ dışı ülkelerden gelen günlük arz ise 530 bin varil artarak 58 milyon 540 bin varile yükseldi. Bu artışta, biyoyakıt üretimi ile ABD ve Birleşik Arap Emirlikleri’nin artan arzı etkili oldu.
IEA’nın raporuna göre, bu yıl küresel petrol arzında günlük 3,9 milyon varil düşüş bekleniyor. Küresel petrol arzının geçen yıla kıyasla günlük yaklaşık 3 milyon 900 bin varil azalarak 102 milyon 379 bin varile gerilemesi öngörülüyor. OPEC+ üretiminin bu yıl yaklaşık 4 milyon 700 bin varil azalmasıyla 42 milyon 120 bin varile gerileyeceği, OPEC+ dışı üretimin ise günlük yaklaşık 820 bin varil artarak 60 milyon 250 bin varile yükseleceği tahmin ediliyor.
ABD ve İsrail ile İran arasındaki olası savaş nedeniyle kapanan Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılmasını öngören ABD-İran geçici anlaşmasının, arz akışlarında kademeli bir normalleşmeye ve ihracatın aşamalı olarak yeniden başlamasına olanak sağlaması bekleniyor. Küresel petrol arzının, Körfez üretimindeki toparlanmaya paralel olarak 2027 yılında günlük yaklaşık 8 milyon varil artarak 110 milyon 350 bin varile ulaşması öngörülüyor.
IEA, bu projeksiyonların ABD ile İran arasındaki çerçeve anlaşmaya dayandığını belirtirken, Hürmüz Boğazı’ndan sevkiyatların yeniden başlamasına ilişkin mekanizmalarda hala belirsizlikler bulunduğunu ve bu durumun aşağı yönlü riskler oluşturduğunu vurguluyor.
Petrol Talebi Artışı Beklentisi Aşağı Yönlü Revize Edildi
Rapora göre, küresel petrol talebindeki artış beklentisi de aşağı yönlü revize edildi. IEA, bu yıl için küresel petrol talebinde günlük yaklaşık 700 bin varil aşağı çekerek önceki tahminlerini düşürdü. Nisan ve Mayıs aylarında talebin belirgin şekilde azaldığı vurgulanan raporda, yüksek akaryakıt fiyatları ve ürün arzındaki kesintiler nedeniyle yılın ikinci çeyreğinde sevkiyatların geçen yıla göre yüzde 4,8 düşmesinin beklendiği ve bu durumun 2020’den bu yana ilk çeyreklik küresel daralmayı temsil edeceği belirtiliyor.
Buna göre, küresel petrol talebinin bu yıl geçen yıla kıyasla günlük yaklaşık 1 milyon 120 bin varil azalarak 103 milyon 290 bin varile gerilemesi bekleniyor. 2027 yılında ise Körfez arzındaki normalleşme ile birlikte talebin yeniden hızlanarak günlük yaklaşık 2 milyon varil artarak 105 milyon 300 bin varile ulaşması öngörülüyor.
IEA’nın raporunda, 2027 görünümünün jeopolitik riskler, ateşkesin sürdürülebilirliği ve küresel ekonomide olası savaş kaynaklı etkiler gibi önemli belirsizlikler içerdiği vurgulanmaktadır.
